O‘zbekiston Respublikasi Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi (Oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi) Sparkassenstiftung for International Cooperation” tashkiloti 2021 yil noyabr oyidan boshlab bilan “Mas’uliyatli moliya” loyihasi doirasida hamkorlikni boshladi. Xususan, 2021 yil noyabr-dekabr hamda 2022 yil aprel oylarida “Mas’uliyatli moliya” loyihasi doirasida Germaniyalik mutaxassislar ishtirokida tadbirkorlikni tashkil etish va uni boshqarishning reallikka yaqin bo‘lgan “Micro Business o‘yini” simulatsiyasiga bag‘ishlangan seminar o‘tkazilib Toshkent shahri va Samarqand viloyatlaridagi 29 nafar tadbirkorlik fani o‘qituvchilari o‘qitildi hamda ularga trenerlik sertifikatlari berildi. Trenerlik sertifikatiga ega bo‘lgan pedagog kadrlar tomonidan 2021/2022 o‘quv yil davomida Samarqand viloyati va Toshkent shahridagi professional ta’lim muassasalarida “Micro Business o‘yini” bo‘yicha seminarlar 500 nafardan ortiq o‘quvchilarni tadbirkorlikka o‘rgatish va moliyaviy savodxonlikka o‘qitilib, ularga sertifikatlar berildi. 2023 yil 20 fevral – 2 mart kunlari Germaniyalik mutaxassislar tomonidan “Moliyaviy va tadbirkorlik ta’limi sohasida professional ta’lim muassasalari o‘qituvchilari hamda rahbarlarini o‘qitish va malakasini oshirish” loyihasi doirasida 14 nafar hududiy boshqarma mas’ul xodimlari hamda 34 nafar professional ta’lim muassasa o‘qituvchilari moliyaviy savodxonlik va tadbirkorlikka ko‘nikmalariga o‘qitildi. Ushbu loyihani o‘quv kursni muvaffaqiyatli tamomlagan hamda tegishli sertifikatga ega trenerlar tomonidan “Moliyaviy va tadbirkorlik ta’limi sohasida professional ta’lim muassasalari o‘qituvchilari hamda rahbarlarini o‘qitish va malakasini oshirish” loyihasi doirasida professional ta’lim muassasalarining 750 nafar tadbirkorlik va biznes asoslari fani o‘qituvchilari Germaniya metodikalari asosida bosqichma-bosqich moliyaviy savodxonlik va tadbirkorlik ko‘nikmalari bo‘yicha o‘qitiladi. Shuningdek, ushbu loyiha doirasida tadbirkorlikka o‘qitish bo‘yicha o‘quv dasturlarinini Germaniya metodikalari asosida takomillashtiriladi. Germaniyaning “German Sparkassenstiftung for International Cooperation” bilan hamkorlikdagi loyiha doirasida quyidagi masalalarni hal qilish rejalashtirilmoqda: - professional ta’lim muassasalarida foydalaniladigan o‘quv dasturlarni xorijiy tajribalar asosida takomillashtirish; - “Biznes asoslari” va “Biznesni tashkil etish va yuritish” fanlari o‘qituvchilarni xorijiy tajribalar va metodlar asosida o‘qitish; - “Biznes asoslari” va “Biznesni tashkil etish va yuritish” fani o‘qituvchilari malaka oshirish dasturlarini Germaniya tajribasi asosida takomillashtirish va Pedagogik innovatsiyalar instituti ta’lim jarayoniga joriy etish; - o‘qituvchilarni tizimli ravishda biznes ko‘nikmalarning yangi modullari bilan malakasini oshirib borishni shu jumladan Germaniyada tashkil etish; - o‘quvchilar uchun biznes yuritish bo‘yicha mobil ilovalar ishlab chiqish va o‘quvchilar o‘rtasida turli musobaqalar tashkil qilish; - “Biznes asoslari” va “Biznesni tashkil etish va yuritish” fani bo‘yicha takomillashtirilgan yangi materiallar bilan barcha professional ta’lim muassasalarini ta’minlash; - tadbirkorlikka o‘qitishni o‘quvchilar uchun qiziqarli va biznes simulyatsiyaga asoslangan metodikkalar orqali tashkil etish; - tadbirkorlikka o‘qitishda bank va professional ta’lim muassasasi hamkorligi yo‘lga qo‘yish; - loyiha doirasida tegishli dasturlarni muvaffaqiyatli tamomlagan o‘quvchilarga sertifikat berish va ularni shu asosidan bankdan kredit olishini tashkil qilish; - Germaniya tajribasi asosida tayyorlangan o‘qituvchilar yordamida professional ta’lim muassasalarida aholi uchun tadbirkorlikka o‘rgatishga mo‘ljallangan qisqa muddatli pullik kurslarni tashkil etish. Ma’lumot o‘rnida: “German Sparkassenstiftung for International Cooperation” tashkiloti Germaniyaning barcha omonat kassalarining (“Sparkassen”) rivojlanish loyihalarini amalga oshiruvchi fond hisoblanadi. Tashkilotning asosiy vazifasi – muvaffaqiyatli “Sparkassen” modelini butun dunyo va turli mintaqalarda tarqatishdan iborat o‘lib, rivojlanayotgan mamlakatlar va rivojlanayotgan mehnat bozorlarida aholiga moliyaviy xizmatlardan foydalanish imkoniyatini berish orqali fond ularni qashshoqlikdan yaxshiroq darajaga olib chiqish uchun imkoniyatlar yaratishga intiladi. 200 yildan ziyod vaqt mobaynida “German Sparkassenstiftung” aholining barcha guruhlarini moliyaviy jalb qilish, agar u samarali va professional tarzda tashkil etilsa, muvaffaqiyatli va barqaror ravishda amalga oshirilishi mumkinligini aniq ko‘rsatib bermoqda. “German Sparkassenstiftung” ushbu asosiy muvaffaqiyat omillarini loyihalar amalga oshirilayotgan tegishli mamlakatlardagi sheriklariga o‘tkazadi. Shu vaqt ichida “German Sparkassenstiftung” jamg‘armasi dunyoning 80 mamlakatida 200 dan ortiq uzoq muddatli loyihalarni amalga oshirdi.

Pedagogik innovatsiyalar instituti va Leypsig kasbiy ta’lim va malaka oshirish markazi (Zentrum für Aus-und Weiterbildung Leipzig GmbH) orasida 2023-yil 6-mart kuni professional ta’lim sohasida hamkorlik to‘g‘risida Memorandum imzolangan 2023-yil 8-iyun kuni onlayn tarzda Pedagogik innovatsiyalar instituti va ZAW Leipzig GmbH rahbarlari va mutaxassislari orasida bo‘lib o‘tgan uchrashuvda ZAW Leipzig GmbH tomonidan taklif etilgan Memorandum bandlarini amalga oshirishga mo‘ljallangan uch bosqichli Pilot loyiha va uning ijrosi bo‘yicha Yo‘l xaritasi loyihasi muhokama etildi. Uchrashuvda professional ta’lim sohasidagi hamkorlikni tashkil etishning turli jihatlari, istiqbollari va imkoniyatlari, Germaniyaning dual ta’lim tizimi tajribasiga asoslangan holda mutaxassislarni tayyorlash bo‘yicha Pilot loyihani birgalikda amalga oshirish uchun tomonlarning mavjud salohiyatini birlashtirish masalalari muhokama etildi.

2023-yil 28-29-avgust kunlari Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligining Navoiy viloyati boshqarmasi tomonidan "Sifatli ta’lim va malakali mutaxassis-barqaror iqtisodiyotning asosi” shiori ostida Avgust kengashi yalpi yig‘ilishi tashkil etildi. Dastlab, O‘zbekiston Respublikasi Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vaziri akademik I.Abdurahmonovning Avgust kengashi ishtirokchilari, professional ta’lim muassasalari direktor va direktor o‘rinbosarlariga Mustaqillikning 32 yilligi bayram tabrik so‘zini Navoiy viloyati boshqarma boshlig‘i O‘.Mirzoyev tomonidan o‘qib eshittirildi. Tadbirda viloyat hokimi o'rinbosari J.B.Xadjayev, Professional ta’limni rivojlantirish instituti dotsenti D.Raxmatullayeva va bosh mutaxassis O‘Xurramovlar, Navoiy davlat pedagogika instituti hamda Navoiy davlat konchilik va texnologiyalar universiteti rektorlari va prorektorlari, professional ta’lim muassasalari direktorlari, direktor o‘rinbosarlari va tizimdagi faol pedagog xodimlar bilan bir qatorda ta’lim muassasalarining pedagog xodimlari ishtirok etdilar. Avgust kengashi yalpi yig‘ilishida o‘tgan davr mobaynida amalga oshirilgan ishlar va yangi o‘quv yilida bajarilishi lozim bo‘lgan ustuvor vazifalar belgilab olindi. Avgust kengashi yalpi yig'ilishi yuqori saviyada tashkil etilib, tadbir yakunida professional ta’lim tizimida alohida o‘rnak ko‘rsatgan va samarali mehnati, shijoati, ulkan tajribasi bilan professional ta’limni rivojlantirishga munosib hissa qo‘shayotgan, qolaversa 2022-2023 o‘quv yilida qo‘lga kiritgan yutuqlari va ko’rik-tanlovlarda ishtirok etib, faxrli o’rinlarni qo’lga kiritgan muhandis-pedagoglarga hamda “Eng namunali professional ta’lim muassasasi” tanlov g’oliblariga O‘zbekiston Respublikasi Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vaziri, akademik I.Abdurahmonov, Professional ta’limni rivojlantirish instituti rahbari, professor Z.Xudoyberdiyev, viloyat hokimi hamda boshqarma boshlig'i O‘.Mirzoyevlar tomonidan “Tashakkurnoma” va esdalik sovg‘alari topshirildi. Tadbir yakunida viloyat madaniyat boshqarmasining musiqiy dasturi hamda professional ta’lim muassasalarining havaskor guruhlari chiqishlari namoyish etildi.

Worldskills International harakati 1946 yilda Ispaniyada tashkil topgan. Worldskills tashkiloti kasblarni xalqaro darajada tayyorlashga qo‘yiladigan standart talablarini ishlab chiqadi. Ushbu standartlar asosida kasblar tayyorlanadi va o‘quvchilarning tayyorgarlik darajasiga baho berish maqsadida har 2 yilda bir marta xalqaro darajadagi kasb chempionatlari o‘tkaziladi. Hozirda ushbu tashkilotga 85 ta davlat a’zo. O‘zbekiston 2020 yil 17 yanvarda 83- a’zo davlat sifatida ushbu harakatga qo‘shildi. Hozirda 101 ta kompetensiya bo‘yicha kasbiy standartlar ishlab chiqilgan. Bugungi kungacha 45 ta xalqaro chempionatlar o‘tkazilgan. 2022 yil Shanxay (Xitoy)da 46-xalqaro chempionat o‘tkazilishi rejalashtirilgan. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2020 yil 6 noyabrdagi "O‘zbekistonning yangi taraqqiyot davrida ta’lim-tarbiya va ilm-fan sohalarini rivojlantirish chora tadbirlari to‘g‘risida" PF-6108-son Farmonida 2021/2022 o‘quv yilidan boshlab professional ta’lim muassasasilarida Worldskills standartlari asosida o‘qitish yo‘lga qo‘yish topshirig‘i berilgan. Ushbu topshiriqlar ijrosini ta’minlash maqsadida 2021 yil 01 iyul kuni Pedagogik innovatsiyalar institutida ”Worldskills Uzbekistan” assotsiatsiyami bilan hamkorlik memorandumi imzolandi. Mazkur memorandum asosida kelgusida professional ta’lim muassasalarida faoliyat ko‘rsatayotgan ishlab chiqarish ta’lim ustalari va maxsus fan o‘qituvchilari Worldskills standartlari bo‘yicha ”Worldskills Uzbekistan” assotsiatsiyasida malakalarini oshirishadi. Malaka oshirish yakunida, kasbiy amaliy imtixonlardan ijobiy o‘tgan tinglovchilarga Ekspertlik sertifikatlari beriladi. Ushbu sertifikat bilan ular ta’lim muassasasida Worldskills kompetensiyalari bo‘yicha o‘quvchilarga kasb o‘rgatish va Demonstrativ imtixon olish vakolatiga ega bo‘ladi. Ushbu memorandumni imzolash jarayonida Oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi Professional ta’limni o‘quv-metodik muvofiqlashtirish bosh boshqarmasi boshlig‘i O‘tkir Alijonov, bosh boshqarma o‘rinbosari Anvar Allabergenov, “WorldSkills Uzbekistan”- ishchi kasblarni rivojlantirish va ommalashtirish assotsiatsiyasi Boshqaruv kengashi raisi Farrux Juraev, assotsiatsiyasi mutaxassislari Nigora Shaaxmedova, Ibroxim Kayumov va Iskandar Razыkovlar, Pedagogik innovatsiyalar, kasb-hunar ta’limi boshqaruv hamda pedagog kadrlarni qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirish institut direktori Zayniddin Xudayberdiev, direktor o‘rinbosarlari va bo‘lim boshliqlari ishtirok etishdi. YouTube va Zoom dasturi orqali ushbu jarayon jonli efirga uzatildi. Professional ta’lim muassasasi pedagog kadrlari va raxbar xodimlari ushbu jarayonni onlayn shaklda kuzatib bordi. Memorandum yakunida Oliy ta’lim vazirligi, institut va assotsiatsiya xodimlari kelgusida bajariladigan ishlar to‘g‘risida kelishib olishdi. Kelishuvga ko‘ra, kelgusida birinchi bosqichda 2000 dan ortiq ishlab chiqarish ta’limi ustalari assotsiatsiyaning ekspertlari tomonidan malakasi oshirilishi, ikkinchi bosqichda, Assotsiatsiya ekspertlari hamkorligida Worldskills standartlari asosida yangi formatdagi ta’lim standartlari, o‘quv reja va dasturlarni yaratish, uchinchi bosqichda hamkorlikda Worldskills chempionatlarini hududiy va Respublika miqiyosida o‘tkazilishi belgilab olindi.

2021-yil 20-dekabr kuni Samarqand viloyati kasbiy ta’limni rivojlantirish va muvofiqlashtirish hududiy boshqarmasi tasarrufidagi Samarqand shahar kasb-hunar maktabida Germaniyaning “German Sparkassenstiftung for International Cooperation” fondi tomonidan viloyatdagi kasb-hunar maktablarida “Biznes asoslari” fani o‘qituvchilari uchun joriy yilning 20-dekabridan 26-dekabrigacha bo‘lib o‘tadigan juda qiziqarli bo‘lgan seminar-trening o‘quv tadbirining ochilish marosimi bo‘lib o‘tdi. Seminar-trening German Sparkassenstiftung for International Cooperation (German Sparkassenstiftung)ning uzoq muddatli eksperti, fondning hududiy vakili Matias Vangler, Fondning mas’ul xodimi Raxmonova Sobaxon va master-trenerlar Nargiza Isxakova va Muxabbat To‘xtasinovalar hamda Samarqand viloyati kasbiy ta’limni rivojlantirish va muvofiqlashtirish hududiy boshqarmasi hamda tomonidan tashkil qilindi. Seminar-treningda Samarqand viloyati kasbiy ta’limni rivojlantirish va muvofiqlashtirish hududiy boshqarmasi boshlig‘ining o‘rinbosari G‘.Noqulov ishtirok etdi. Mazkur seminar tadbirkorlik va moliya sohasidagi nazariy bilimlarni nafaqat olish, balki ilg‘or metodlar asosida amaliyotda qo‘llash hamda hamda bilim olishda yutuqlarni sezilarli darajada oshirishga imkon beradi. Trenerlik sertifikatiga ega bo‘lgan pedagogik kadrlar German Sparkassenstiftung loyihasi doirasida professional ta’lim muassasalari o‘quvchilari uchun tadbirkorlikni tashkil etish va uni boshqarish yuzasidan kelgusida o‘tkaziladigan seminarlarga jalb qilinadi. Trening yakunida barcha muvaffaqiyatli qatnashgan ishtirokchilarga “trener-sertifikati” topshiriladi. Buning uchun zaruriy shart-bu treningdagi to‘liq va faol ravishda ishtirok, hamda master-trenerlarning ijobiy baholashidir. Ishtirokchilar kelajakda “Mikro biznes o‘yini” ni 20 tadan maksimal 25 nafar o‘quvchilarga o‘tkazishlari uchun, seminar jarayonini va mazmunlarini ustalik bilan egallaganlariga ishonchimiz komil bo‘lishi kerak. Agar ba’zi ishtirokchilar trener sertifikatini olaolmagan taqdirda, ularga ishtirok etganligini tasdiqlovchi sertifikatlar beriladi deydi fondning mas’ul xodimi Raxmonova Sobaxon. Manba: samusspo.uz